Dưới thời Trump, việc rút lại các lệnh cấm xuất khẩu chip Nvidia H20 sang Trung Quốc đang vấp phải cảnh báo gay gắt từ các chuyên gia an ninh quốc gia Mỹ, do lo ngại rủi ro về AI và quốc phòng.
Trump hủy hạn chế xuất khẩu chip Nvidia H20 sang Trung Quốc
Vào tháng 4, chính quyền Trump bất ngờ quyết định ngừng áp dụng thêm lệnh cấm xuất khẩu đối với dòng chip Nvidia H20 sau cuộc gặp giữa CEO Nvidia, ông Jensen Huang, và Tổng thống Trump. Theo NPR, Nvidia đã cam kết đầu tư 500 tỷ USD vào các trung tâm dữ liệu AI, đồng thời Mỹ cũng đạt một thỏa thuận tạm ngừng siết xuất khẩu chip để đổi lại việc Trung Quốc phục hồi xuất khẩu khoáng sản hiếm sang Mỹ.
Cảnh báo từ chuyên gia an ninh quốc gia
- Ngày 5/6, 20 chuyên gia chính sách và an ninh quốc gia đã đồng loạt ký tên gửi thư đến Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick yêu cầu Trump xem xét lại kế hoạch xuất khẩu chip H20.
- Nhóm này cho rằng việc tiếp tục bán chip H20 sẽ khiến quân đội Mỹ mất lợi thế trong lĩnh vực AI và vô hình chung hỗ trợ năng lực AI quân sự cho Trung Quốc.
- Chip H20 không thể dùng cho AI training mạnh như Blackwell hay H100, nhưng lại tối ưu cho inference, phù hợp để vận dụng vào vũ khí tự động và quyết sách chiến trường của quân đội Trung Quốc.
Nhu cầu chip và cạnh tranh Mỹ - Trung
- Chuyên gia nhấn mạnh "nhiều chip cho Trung Quốc đồng nghĩa ít chip hơn cho Mỹ" trong bối cảnh các đại gia công nghệ của Trung Quốc đã chi 16 tỷ USD cho chip H20 chỉ trong năm qua.
- Nhu cầu chip AI cho các trung tâm dữ liệu tại Mỹ được dự báo sẽ cần tới 90% nguồn cung toàn cầu đến năm 2030, tạo áp lực lớn nếu có thêm đối thủ cạnh tranh từ Trung Quốc.
- Nếu không siết xuất khẩu chip, đối thủ công nghệ lớn nhất của Mỹ về AI có thể khiến giá chip đội lên và gây thiếu hụt nghiêm trọng thị trường nội địa.
Mối lo về chính sách xuất khẩu chip và vị thế Mỹ trên trường quốc tế
Bộ Thương mại Mỹ cho biết, đang điều tra tác động của nhập khẩu chip đến an ninh quốc gia với báo cáo sẽ công bố trong 2 tuần tới. Tuy nhiên, các chuyên gia tỏ ra bi quan về sự chú trọng của Trump đối với rủi ro từ xuất khẩu công nghệ cao chứ không chỉ vấn đề nguồn cung.
Ảnh hưởng đối với đàm phán thương mại Mỹ - Trung
Các chuyên gia nhận định việc Mỹ nhượng bộ kiểm soát chip H20 có thể khiến Trung Quốc tận dụng để đòi hỏi thêm lợi ích trong đàm phán thương mại, nhất là khi hai bên đã tạm đình chiến 90 ngày mà không áp thêm thuế mới.
Bài xã luận trên tờ People's Daily khẳng định Trung Quốc kiên quyết phản đối chủ nghĩa bảo hộ dưới mọi hình thức, đề cao bảo vệ hệ thương mại đa phương mà Mỹ bị cáo buộc là làm xói mòn bằng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu.
Ông Trump thiếu kiến thức về Nvidia và hệ sinh thái AI
Trong một buổi công bố Kế hoạch Hành động AI gần đây, Trump thừa nhận từng không biết gì về Nvidia và từng nghĩ có thể đơn giản chia tách công ty này. Thực tế, Nvidia nắm tới 70-95% thị phần chip AI toàn cầu, khiến việc kiểm soát và bảo vệ lợi thế Mỹ khó khăn hơn rất nhiều. Trump đang phải đối mặt với các lựa chọn giữa ưu tiên thương mại và bảo vệ an ninh quốc gia trong thời điểm cạnh tranh AI toàn cầu ngày càng gay gắt.
Việc Tổng thống Trump hủy bỏ các biện pháp hạn chế xuất khẩu chip Nvidia H20 đã làm dấy lên lo ngại với các chuyên gia an ninh quốc gia Mỹ về nguy cơ mất vị thế cạnh tranh AI và tổn hại an ninh quân sự. Những lựa chọn tiếp theo của chính quyền sẽ đóng vai trò quan trọng đối với tương lai của ngành công nghiệp AI nội địa và an ninh quốc gia Mỹ.